Zdjęcie autorstwa Georgi Andinov’a

Chciałabym dziś zboczyć troszeczkę z prawa autorskiego i omówić odpowiedzialność karną za utrwalanie lub rozpowszechnianie wizerunku nagiej osoby. Ilość golizny w internecie i innych mediach trochę usypia naszą czujność co do wagi konsekwencji robienia czy udostępniania nagich zdjęć, dlatego sądzę że dla części czytelników ten tekst może być zaskakujący.

O sprawie mówi dosyć nowy przepis, wprowadzony do kodeksu karnego w 2009 roku.

Art. 191a.
§ 1. Kto utrwala wizerunek nagiej osoby lub osoby w trakcie czynności seksualnej, używając w tym celu wobec niej przemocy, groźby bezprawnej lub podstępu, albo wizerunek nagiej osoby lub osoby w trakcie czynności seksualnej bez jej zgody rozpowszechnia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
§ 2. Ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego.
Przepis ten mówi o karaniu dwóch zupełnie różnych zachowań:
  1. robienie zdjęć/kręcenie filmów jeśli dochodzi do tego przy użyciu: przemocy, groźby bezprawnej lub podstępu, aby doprowadzić pokrzywdzonego do poddania się, czyli biernej zgody na utrwalenie jego nagiego wizerunku albo na utrwalenie wykonywanej przez niego czynności seksualnej
  2. rozpowszechnianie wizerunku nagiej osoby lub podczas czynności seksualnej bez jej zgody

 

naga osoba

Czym tak w ogóle jest wizerunek nagiej osoby? Czy są to tylko narządy płciowe, czy jest to biust tylko kobiecy, czy również męski? Czy są to nagie pośladki czy również stringi? Nikt tego nie zdefiniował wprost ale przyjmuje się na zapas, że może chodzić zarówno o nagość całkowitą jak i częściową. Powyższe zdjęcie pięknej Ivety z dużym prawdopodobieństwem zostałoby uznane za wizerunek nagiej osoby, ze względu na wyraźnie widoczną nagą pierś. Odsłonięte pośladki Brazylijczyka poniżej, również spełniają przesłankę wizerunku nagiej osoby.

 

Zdjęcie autorstwa Kia Meireles’a

czynność seksualna Bardziej intuicyjne wydaje się zdefiniowanie „czynności seksualnej”. Chodzi zarówno o obcowanie płciowe jak i inne czynności seksualne (seks oralny, analny, onanizowanie itd).  Warto zaznaczyć, że gdy mówimy o osobie w trakcie czynności seksualnej lub podobnej, nie jest wcale powiedziane, że ta osoba musi być naga.

podstęp Czynności podstępne, to zazwyczaj umieszczenie ukrytej kamery w pomieszczeniu, odurzenie ofiary alkoholem lub innymi środkami , fotografowanie z ukrycia. Jak zaznaczałam wcześniej, już sama ta czynność jest karalna – nagrana sekstaśma czy zdjęcie nie muszą zostać rozpowszechnione a wystarczy brak zgody osoby, której wizerunek jest utrwalany. Warto również pamiętać o tym, że zgodnie z paragrafem drugim, przestępstwo to ścigane jest z oskarżenia prywatnego a nie publicznego.

rozpowszechnianie W tym przypadku, rozpowszechnianie wizerunku nagiej osoby jest rozumienie dokładnie tak samo jak rozpowszechnianie omówione przy wizerunku w kontekście prawa autorskiego. Do takiej czynności można w szczególności zaliczyć publikację w internecie tak, że będzie dostępna dla nieograniczonego kręgu adresatów, publikacje w prasie czy w mailingu do bardzo dużej ilości osób.